نخستین کنفرانس زلزله، مدیریت بحران، احیا و بازسازی در دانشگاه بوئین زهرا

slider

نخستین کنفرانس بین المللی زلزله، مدیریت بحران، احیا و بازسازی دانشگاه فنی و مهندسی بوئین زهرا در روز چهارشنبه سوم خرداد ماه 1396 در شهر بوئین زهرا برگزار شد. در این کنفرانس جمعی از نمایندگان بین المللی از جمله نماینده و کارشناسان دفتر اسکان بشر ملل متحد، نماینده آژانس همکاری های بین المللی ژاپن (JICA)، متخصصان، پژوهشگران و صاحبنظران در این حوزه حضور داشتند. آقای هیروکی تاناکا نماینده ارشد جایکا در ایران اظهار داشت پیشگیری به موقع، استحکام بخشیدن و تقویت زیرساخت‌های موجود در جامعه و انجام فعالیت‌های بنیادی را می‌توان به عنوان مؤثرترین روش‌های مقابله با بلایای طبیعی چون زلزله نام برد.

 آقای سیامک مقدم نماینده دفتر اسکان بشر ملل متحد در تهران ابتدا به معرفی دفتر اسکان بشر پرداخت. از جمله نکات مهم و کلیدی که نماینده اسکان بشر ملل متحد در ایران بدان اشاره داشت، لزوم مشارکت ساکنان محلی با مسئولین در مرحله پس از بحران بود به نحوی که توجه صرف به ساختار فیزیکی بدون توجه به مسائل اجتماعی- فرهنگی، محیط زیستی و اقتصادی برنامه ای شکست خورده به بارمی آورد. وی تأکید داشت که ما در ایران از قوانین و مقررات به روز و در سطح جهانی و در حوزه ساخت و ساز برخورداریم اما این قوانین بیشتر بر روی کاغذ باقی مانده و کمتر نمود بیرونی دارند. آقای سیامک مقدم در ادامه سخنرانی خود به سیل سال 2010 پاکستان اشاره نمود که شمال تا جنوب کشور را فراگرفته بود و حدود 20 میلیون نفر و غالبا افراد آسیب پذیر در معرض آن بودند. وی اظهار داشت که اجرای برنامه بازسازی حدود 18 ماه  و با تأمین مالی دولت پاکستان، همکاری کشور ژاپن و مشارکت ساکنان محلی و سازمان های مردم نهاد به طول انجامید و مثالی روشن از نحوه مشارکت مردمی در اجرای طرح بود. ایشان در انتهای سخنان خود به دو سند دستور کار جدید شهری و سندای اشاره کرد که در آن ها مسئله تاب آوری شهری بسیار با اهمیت است.

conference

در ادامه برنامه دکتر محمد جوان دانشیار سازه‌های هیدرولیکی دانشگاه شیراز اظهار داشت که یکی از اصلی‌ترین معضلات موجود در جامعه در زمینه مقابله با اثرات بلایای طبیعی، کم توجهی به مسئله پیشگیری و مسئله کیفیت در اجرای فنون مهندسی در پروژه های عمرانی است.

علی بیت‌الهی رئیس بخش زلزله‌شناسی مهندسی و خطرپذیری مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی در حاشیه کنفرانس معتقد بود که  یکی از مؤثرترین راه‌های مقابله با زلزله افزایش مطالبه در این زمینه و آمادگی هرچه بیشتر برای پیشگیری از خسارت‌های ناشی از آن است. همچنین ایشان اشاره داشتند که علی رغم پیشرفت های بسیاری در زمینه مقابله با اثرات زلزله و افزایش کیفیت ساختمان ها صورت گرفته خطر زمین لرزه در کشور بسیار بالا رفته و عواملی چون شتاب بالا و عمق کانونی کم زلزله ها در کشور و واحد‌های مسکونی آسیب‌پذیر بسیار، سبب افزایش خطرهای جانی و مالی در این زمینه شده است.

پروفسور مهدی زارع مدیر گروه زلزله شناسی پژوهشگاه بین­ المللی زلزله شناسی  و مهندسی زلزله، در رابطه با گسل­­های شمال تهران و امتداد آن­ها به سمت منطقه بویین زهرا و نقش آن در ایجاد زلزله بحث کردند. وی توضیحاتی در رابطه با عمق کانونی، شدت و بزرگی زمین لرزه سال 41 ارائه دادند و مهم ترين علل تخريب و خرابي ها را شدت بالا و آسيب­ پذيري بنا­ها عنوان کردند. در ادامه ایشان در رابطه با مرحله احیا در روستاهای آسیب دیده و تغییراتی که در این سال ها بر بافت این روستا ها اتفاق افتاده است صحبت کردند.

در این کنفرانس محمت آکدوگان مشاور فنی دفتر هبیتات در ایران با معرفی تاریخچه ای مختصر از شکل گیری City Resilience Profiling Program(CRPP) ، شروع این برنامه را با تمرکز دولت ها بر خسارات ناشی از زلزله ها و مخاطرات، در سال 2011 در کشورهایی نظیر ژاپن و نیوزلند که در حدود 380 میلیارد دلار تخمین زده شده بود، دانست.

وی افزود: مهمترین اهداف این برنامه در درجه اول این است که بتوانیم اطلاعات ، ابزارها و برنامه ها را برای تصمیم گیران و مدیران شهری در مورد تاب آوری شهری ایجاد کنیم و به آنها بگوییم این برنامه ها و ابزارها برای شناسایی میزان تاب آوری شهرها وجود دارد. آکدوگان اظهار داشت : تاب آوری شهری به این معنا است که اگر شوکی به جامعه ای وارد می شود، نه تنها سیستم می تواند آن شوک را خنثی کند بلکه می‌تواند در مدت زمان کوتاهی به عملکرد و شرایط قبلی خود بازگردد.

در بخش دیگری از برنامه کنفرانس، خانم غزاله شادی­فر کارشناس کاهش خطر سوانح در دفتر هبیتات تهران به معرفی “درس‌هایی از بازسازی‌های انجام شده بعد از زلزله سال 1341 بوئین زهرا” پرداخت. وی اظهار داشت که در بازسازی بوئین زهرا سازمان‌های خارجی، دولتی و گروه‌های مردمی زیادی برای بازسازی اعلام آمادگی کردند و هریک بازسازی روستاهای مختلفی را به عهده گرفتند. سپس روستاهای بازسازی شده توسط هر گروه‌ و ویژگی‌ آن­ها بیان شد. شادی فر تاکید داشت رویکردها و روش‌های مختلف در بازسازی بوئین زهرا و عوامل دخیل در آن نتایج و اثرات زیادی در پی داشته است.

ghazale

بخشی از برنامه کنفرانس به کارگاه مبانی بازسازی و مدیریت بحران اختصاص داشت که با حضور دانشجویان و اساتید در سالن کنفرانس دانشگاه بویین زهرا برگزار شد. هدف این کارگاه آشنا کردن دانشجویان با مباحث مرتبط با سوانح و مبانی بازسازی پس از سانحه و همچنین اقدامات کشورهای توسعه یافته در زمینه تخمین خسارت سوانح طبیعی بود که در دو بخش عنوان شد. در بخش اول خانم سوسن مومنی کارشناس کاهش خطر سوانح در دفتر هبیتات، به بررسی “مبانی بازسازی پس از سانحه و مدیریت بحران” پرداخت و پس از آن به معرفی اقدامات مدیریتی، معماری و شهرسازی در زمینه کاهش خطر سوانح و همچنین معرفی سامانه فرماندهی سانحه (ICS) و چرخه مدیریت بحران اشاره کرد. در این میان آقای مقدم نماینده و رئیس دفتر هبیتات پرسش‌هایی از دانشجویان در ارتباط با مباحث ارائه شده داشتند که به پویایی و تعامل دو طرفه بحث کمک شایانی نمود.

در بخش انتهایی کارگاه خانم نیلوفر کیارستمی کارشناس کاهش­ خطر سوانح در دفتر هبیتات نیز به معرفی “روش تخمین خسارت سوانح طبیعی با استفاده از نرم افزار HAZUS” پرداخت.

pic1
pic1

حوزه های کاری

kahesh
faragiri
ghanon-gozari-shahri
khadamat
eghtesad
tavanmandsazi
barnamerizi
maskan